{"id":654,"date":"2013-12-08T14:32:29","date_gmt":"2013-12-08T11:32:29","guid":{"rendered":"http:\/\/metehantoksoy.com\/?p=654"},"modified":"2013-12-08T14:32:29","modified_gmt":"2013-12-08T11:32:29","slug":"bios-nedir-nasil-yapar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/metehantoksoy.com\/?p=654","title":{"rendered":"Donan\u0131m &#8211; BIOS Nedir? Nas\u0131l Yapar?"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align:left;\"><a href=\"http:\/\/metehantoksoy.wordpress.com\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/bios-nedir.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-656 aligncenter\" alt=\"\" src=\"http:\/\/metehantoksoy.wordpress.com\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/bios-nedir.jpg\" width=\"351\" height=\"261\" srcset=\"https:\/\/metehantoksoy.com\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/bios-nedir.jpg 1024w, https:\/\/metehantoksoy.com\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/bios-nedir-300x223.jpg 300w, https:\/\/metehantoksoy.com\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/bios-nedir-768x572.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 351px) 85vw, 351px\" \/><\/a><\/p>\n<p><span style=\"line-height:1.5em;\"><b>\u00a0 \u00a0 \u00a0<\/b>Donan\u0131m \u00fczerine yazaca\u011f\u0131m yaz\u0131 serinin 1. yaz\u0131s\u0131<strong> &#8220;BIOS Nedir? Nas\u0131l Yapar?&#8221;<\/strong> konusuna de\u011finece\u011fiz. Bu ba\u011flamda Bios&#8217;un ne oldu\u011fundan, alt birimlerinin ne oldu\u011fundan Bios&#8217;un sistemi ba\u015flatma a\u015famas\u0131nda neleri nas\u0131l yapt\u0131\u011f\u0131ndan bahsetmeye \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131m.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"line-height:1.5em;\"><b>\u00a0 \u00a0 \u00a0<\/b>Bilgisayar\u0131n en \u00f6nemli ama en sessiz par\u00e7as\u0131. Marka amblemlerinin ard\u0131na saklanm\u0131\u015f gizli kahraman. \u00a0Alt taraf\u0131 bir \u00e7ip, nas\u0131l bu kadar de\u011ferli ve \u00f6enmli olabilir?<\/span><\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p><b>\u00a0 \u00a0 \u00a0Bios<\/b>, Basic I\/O System\u00a0<i>(\u00a0Temel Giri\u015f\/\u00c7\u0131k\u0131\u015f Sistemi\u00a0)<\/i>\u00a0kelimelerinin ba\u015f harflerinden olu\u015fmu\u015f, <b>EEPROM<\/b><i>( Electrically Erasable Programmable Read-Only Memory )<\/i>\u00a0\u00fczerine yaz\u0131lm\u0131\u015f, bilgisayar\u0131n donan\u0131msal olarak ba\u015flang\u0131\u00e7 parametrelerini i\u00e7eren bir sistemdir. Bilgisayarda g\u00fc\u00e7 \u00fcnitesini bile ba\u015flatan <b>Bios<\/b>&#8216;tur. <b>Bios<\/b>, donan\u0131mlar\u0131 ba\u015flatmakla, <b>MBR<\/b>&#8216;leri<b>*<\/b> taramakla y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr. <b>MBR<\/b> bulunamad\u0131\u011f\u0131nda veya hatal\u0131 bir donan\u0131m alg\u0131lad\u0131\u011f\u0131nda sistemi ba\u015flatmamas\u0131 gerekir. B\u00f6yle durumlarda e\u011fer hata, temel bile\u015fenlerdeyse <i>(RAM,CPU,GPU vs.)<\/i> bip sesinin kombinasyonlar\u0131yla \u00a0kullan\u0131c\u0131y\u0131 uyarmas\u0131 gerekir.<i> 2 uzun bip 1 k\u0131sa bip gibi. <\/i><b><\/b><\/p>\n<p><b>\u00a0 \u00a0 \u00a0Bios<\/b> basit gibi g\u00f6r\u00fcnen fakat temel olarak iki k\u0131s\u0131mdan meydana gelen bir yap\u0131d\u0131r. As\u0131l <b>Bios<\/b> sisteminin bulundu\u011fu <b>EEPROM<\/b> k\u0131sm\u0131 ve <b>CMOS<\/b> denilen ve san\u0131lan\u0131n aksine <b>Bios<\/b>&#8216;un de\u011fil sadece <b>Bios<\/b> ayarlar\u0131n\u0131n tutuldu\u011fu k\u0131s\u0131m. Fakat burada \u015fu unutulmamal\u0131d\u0131r. <b>Bios<\/b>&#8216;un varsay\u0131lan ayarlar\u0131n\u0131n yede\u011fi <b>Bios<\/b>&#8216;un <b>EEPROM<\/b> k\u0131sm\u0131nda tutulur. <b>CMOS<\/b>&#8216;da meydana gelen herhangi bir veri kayb\u0131 oldu\u011funda <b>EEPROM<\/b> k\u0131sm\u0131ndaki ayarlar\u0131 <b>CMOS<\/b>&#8216;a kopyalar veya <b>CMOS<\/b>&#8216;un herhangi bir nedenden dolay\u0131 devre d\u0131\u015f\u0131 kalmas\u0131 halinde <b>Bios<\/b> ayarlar\u0131 <b>EEPROM<\/b> k\u0131sm\u0131ndaki yedekten okur. <b>CMOS<\/b>&#8216;un i\u00e7inde bulunan verilere \u00f6rnek vermek gerekirse \u00a0boot \u00f6ncelikleri, saat-tarih, i\u015flemci frekans\u0131 vb. <b>CMOS<\/b> denilen k\u0131s\u0131mdaki ayarlar bir pil beslemesiyle tutulur. <b>CMOS<\/b>&#8216;un ayarlar\u0131n\u0131n pil ile tutulmas\u0131n\u0131n mant\u0131\u011f\u0131 ise yanl\u0131\u015f ayarlanan bir de\u011fer i\u00e7in komple <b>CMOS<\/b> de\u011fi\u015fikli\u011fi yapmamak i\u00e7indir. \u00d6rne\u011fin yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z ayarlardan dolay\u0131 bilgisayar a\u00e7\u0131lm\u0131yor. <b>Bios<\/b>&#8216;un ayarlar\u0131 okudu\u011fu yerin CMOS oldu\u011funu bildi\u011fimiz i\u00e7in <b>CMOS<\/b> pilini \u00e7\u0131kar\u0131p bekleyip takt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda genellikle bilgisayar\u0131m\u0131z a\u00e7\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><b>\u00a0 \u00a0 \u00a0<\/b>Peki ya <b>CMOS<\/b> verileri pil ile korunmuyor olsayd\u0131 ayarlar\u0131 nas\u0131l s\u0131f\u0131rlard\u0131k? Bu durumda tek \u00e7\u00f6z\u00fcm yeni bir <b>CMOS<\/b> takmak olurdu. Fakat \u015f\u00f6yle bir soru var ortada. Madem <b>Bios<\/b> Read-only bir bellek, <b>Bios<\/b> updateler nas\u0131l <b>Bios\u2019<\/b>a veri yazabiliyor? Bunun cevab\u0131 Bison \u00f6nceden ROM olup daha sonrada EEPROM&#8217;lara d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesidir. <b>EEPROM<\/b>&#8216;lar da read-only&#8217;dir fakat elektrik ile silinebilir\/yaz\u0131labilir \u00f6zelliktelerdir. <b>EEPROM<\/b>&#8216;lar elektrik yoluyla kendini programlanmas\u0131 i\u00e7in sisteme izin veren bir yap\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><b>\u00a0 \u00a0 \u00a0<\/b><b>Bios<\/b>\u2019un ne oldu\u011funundan bahsettikten sonra neyi nas\u0131l yapt\u0131\u011f\u0131ndan bahsedelim. Bunun i\u00e7in <b>Bios<\/b>\u2019un amac\u0131 olan bir\u00a0bilgisayar\u0131n nas\u0131l ba\u015flad\u0131\u011f\u0131na de\u011finelim.<\/p>\n<p style=\"text-align:left;\"><a style=\"line-height:1.5em;\" href=\"http:\/\/metehantoksoy.wordpress.com\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/bac59flat7.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-657\" alt=\"\" src=\"http:\/\/metehantoksoy.wordpress.com\/wp-content\/uploads\/2013\/11\/bac59flat7.jpg\" width=\"150\" height=\"150\" \/><\/a><\/p>\n<h2><span style=\"color:#008080;\">\u00d6n Y\u00fckleme S\u00fcreci\u00a0(Boot)\u00a0<\/span><\/h2>\n<p><span style=\"color:#003366;\"><strong>1- )<\/strong><\/span>\u00a0 Bilgisayar\u0131n\u0131z\u0131n g\u00fc\u00e7 d\u00fc\u011fmesine bast\u0131k. Saniye i\u00e7inde ekrana g\u00f6r\u00fcnt\u00fc geldi fakat asl\u0131nda i\u015fin arkaplan \u00f6yle de\u011fildir. D\u00fc\u011fmeye bas\u0131ld\u0131ktan sonra anakart\u0131n chipseti, g\u00fc\u00e7 \u00fcnitesine veya \u015farj aletine sinyal g\u00f6nderir.\u00a0<b><i>Durumun ne?<\/i><\/b>\u00a0veya\u00a0<b><i>Voltaj bilgisayara zarar vermez de\u011fil mi?<\/i><\/b>.oldu\u011funa dair bir sinyal g\u00f6nderir. Bu sinyale\u00a0<b>Power Good Signal<\/b>\u00a0denir. Bu sinyalden sonra chipset, i\u015flemciye elektri\u011fi verir.<\/p>\n<p><strong><span style=\"color:#003366;\">2- )<\/span>\u00a0<\/strong> \u0130\u015flemciye elektrik geldi fakat i\u015flemci hi\u00e7 bir \u015fey hat\u0131rlam\u0131yor. Bir \u015fey hat\u0131rlamad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in i\u015flem \u00a0de yapm\u0131yordur. \u00a0Ba\u015flang\u0131\u00e7 durumunda yani i\u015flemci ne yapaca\u011f\u0131n\u0131 bilmedi\u011fi durumlarda <b>Bios<\/b>&#8216;un sonundaki 16byte&#8217;a bakar ve oradan <b>Bios<\/b>&#8216;un ba\u015flang\u0131\u00e7 adresini alarak o adresteki kodlar\u0131 i\u015flemeye ba\u015flar. \u0130\u015flemciye <b>Bios<\/b>&#8216;un son 16byte&#8217;\u0131na gitmesini s\u00f6yeleyen kod, i\u015flemc \u00fcreticilerinin tamam\u0131 taraf\u0131ndan standart olarak kodlan\u0131r. Fakat burada bir soru var. Hani i\u015flemci <b>Bios<\/b>&#8216;un nerde oldu\u011funu bilmiyordu? \u0130\u015flemci fiziksel olarak anakartta <b>Bios<\/b>&#8216;a direkt ba\u011fl\u0131d\u0131r fakat burada unutulmamas\u0131 gereken \u015fey <b>Bios<\/b>&#8216;un da bir bellek oldu\u011fu. Yani kodlar ve veriler belirli adreslerde. Bu y\u00fczden ba\u015flang\u0131\u00e7 kodunun nerede ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131n i\u015flemciye bildirilmesi gerekir.<\/p>\n<p><strong><span style=\"color:#000080;\">3- )\u00a0<\/span><\/strong> \u0130\u015flemci <b>Bios<\/b>&#8216;un adresini ald\u0131 ve <b>Bios<\/b>&#8216;u i\u015flemeye ba\u015flad\u0131. Burada art\u0131k b\u00fct\u00fcm kontrol <b>Bios<\/b>ta. <b>Bios<\/b>\u2019un ilk komutu\u00a0<b>Power-On Self Test<\/b>\u00a0<i>(POST)&#8217;<\/i>tur. Bunun anlam\u0131 \u015fudur. <b>Bios<\/b>, art\u0131k aya\u011fa kalm\u0131\u015f ve etraf\u0131ndaki b\u00fct\u00fcn bile\u015fenlere (ram, gpu,hdd, usb vb.)\u00a0<b><i>Durumun ne, sa\u011flam m\u0131s\u0131n?<\/i><\/b><i>\u00a0<\/i>diye sorar. E\u011fer bir hata olu\u015fmu\u015fsa Yine <b>Bios<\/b>\u2019un i\u00e7indeki acil durum senaryolar\u0131 devreye girer, <b>Bios<\/b> beep(bip) sesleri \u00e7\u0131karmaya ba\u015flar. Bunlar\u0131n kombinasyon oldu\u011funu ve her bir kombinasyonun ba\u015fka bir anlam\u0131 oldu\u011funu daha \u00f6nce s\u00f6ylemi\u015ftik.<\/p>\n<p><strong><span style=\"color:#000080;\">4- )\u00a0<\/span> <\/strong><b>Bios<\/b> b\u00fct\u00fcn herkesi kontrol etti ve herkesten olumlu cevap ald\u0131. \u0130lk ba\u015flataca\u011f\u0131 donan\u0131m Grafik Kart\u0131d\u0131r. Fakat <b>Bios<\/b> direkt olarak Grafik kart\u0131n\u0131 ba\u015flatmaz, Grafik kart\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcnde bulunan <b>Bios<\/b>&#8216;u Grafik kart\u0131n\u0131 ba\u015flatmas\u0131 i\u00e7in uyar\u0131r. Bunun nedeni Grafik kart\u0131n\u0131n kendine ait i\u015flemcisi, Ram&#8217;i ve anakarttan ba\u011f\u0131ms\u0131z farkl\u0131 h\u0131z ve frekanslarda veri yollar\u0131n\u0131n bulunmas\u0131. Grafik kart\u0131n\u0131n <b>Bios<\/b>\u2019u kart\u0131 ba\u015flat\u0131rsa Anakart <b>Bios<\/b>\u2019una olumlu ba\u015flatamazsa olumsuz cevap verir. Olumsuz bir cevap durumunda anakart <b>Bios<\/b>\u2019u yine beep sesleriyle kullan\u0131c\u0131y\u0131 bilgilendirir.<\/p>\n<p><span style=\"color:#000080;\"><strong>5- ) \u00a0<\/strong><\/span>Bu a\u015famada\u00a0<b>Bios<\/b>\u00a0kendi ba\u015flang\u0131\u00e7 ekran\u0131n\u0131 g\u00f6sterir. Bu ekranda\u00a0<b>Bios\u2019u<\/b>n\u00a0\u00fcreticisi, versiyonu, sistem logosu,\u00a0<b>Bios<\/b> ayarlar\u0131na ula\u015fabilece\u011finiz tu\u015flar\u0131n bilgisi gibi bilgiler yer al\u0131r. Diz\u00fcst\u00fc bilgisayarlarda bu a\u015famada genelde \u00fcreticinin logosu g\u00f6r\u00fcn\u00fcr ama bunu <b>Bios<\/b>tan bunu de\u011fi\u015ftirmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<p><span style=\"color:#000080;\"><strong>6- )<\/strong>\u00a0\u00a0<\/span>Grafik kart\u0131ndan sonra anakart\u0131 tarayarak, ba\u015fka <b>Bios<\/b>\u2019u olan bir donan\u0131m olup olmad\u0131\u011f\u0131na bakar. Mesela sabit disklerin kendi <b>Bios&#8217;<\/b>lar\u0131 vard\u0131r. Buldu\u011fu <b>Bios&#8217;<\/b>lu donan\u0131mlar\u0131n <b>Bios&#8217;<\/b>lar\u0131n\u0131 tetikleyerek ba\u015flamalar\u0131n\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n<p><strong><span style=\"color:#000080;\">7- )<\/span>\u00a0\u00a0<\/strong>Ekranda yaz\u0131lar \u00e7\u0131kt\u0131. Bu yaz\u0131lar <b>Bios<\/b> mesajlar\u0131d\u0131r. Eski tip bilgisayarlarda genellikle ekrana yaz\u0131lar \u00e7\u0131kar fakat yeni nesillerde \u00fcrecinin logosu \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. (&#8220;Toshiba&#8221;,&#8221;Acer&#8221; gibi.) Bunu <b>Bios<\/b>&#8216;tan ufak bir ayarla de\u011fi\u015ftirmek m\u00fcmk\u00fcn olabilir. Ekrandaki bu mesajlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131 <b>Bios ile<\/b>\u00a0etkile\u015fime ge\u00e7ebilmeniz i\u00e7in basman\u0131z gereken tu\u015fu\/tu\u015flar\u0131 g\u00f6stermektedir. <b>Bios<\/b>&#8216;u a\u00e7abilmeniz, Boot ayg\u0131lar\u0131n\u0131 elle <strong>Boot<\/strong> edebilmeniz veya Recovery i\u015flemine ba\u015flayabilmeniz bu etkile\u015fimlere \u00f6rnek olarak verilebilir.<\/p>\n<p><span style=\"color:#000080;\"><strong>8- )\u00a0<\/strong><\/span>\u00a0<b>Bios\u2019<\/b>u olan donan\u0131mlar ba\u015flad\u0131.\u00a0<b>Bios\u2019<\/b>u olmayan veya Tak-\u00c7al\u0131\u015ft\u0131r olan cihazlar ise bu a\u015famada ba\u015flat\u0131l\u0131r. Cihazlar\u0131n durumuyla ilgili ekranda yaz\u0131lar \u00e7\u0131kar.<\/p>\n<p><span style=\"line-height:1.5em;\"><span style=\"color:#000080;\"><strong>9- )<\/strong>\u00a0\u00a0<\/span>B\u00fct\u00fcn donan\u0131mlar ba\u015flad\u0131 ve sa\u011fl\u0131kl\u0131. \u0130yi ama <\/span><b style=\"line-height:1.5em;\">Bios<\/b><span style=\"line-height:1.5em;\">&#8216;un art\u0131k i\u015fi devretme vakti geldi. Kime devredecek? Tabi ki i\u015fletim sistemine. Ama <\/span><b style=\"line-height:1.5em;\">Bios<\/b><span style=\"line-height:1.5em;\">&#8216;ta i\u015fletim sistemler, yok veya hangi donan\u0131mda i\u015fletim sistemi var bilmiyor. Bu y\u00fczden burada Boot \u00f6ncelikleri devreye girer. \u00d6nceliklere g\u00f6re ba\u015flat\u0131l\u0131r. \u00d6ncelik Optik Okuyucuysa <strong>Boot<\/strong> edilecek &#8220;<strong>Boot File<\/strong>&#8221; aran\u0131r. Bulunamazsa bir sonraki <strong>Boot<\/strong> ayg\u0131t\u0131na ge\u00e7ilir. E\u011fer Sabit Disk <strong>Boot<\/strong> edilecekse, Sabit Diskte bulunan <\/span><b style=\"line-height:1.5em;\">Master boot record (MBR)\u00a0<\/b><span style=\"line-height:1.5em;\">kayd\u0131n\u0131 arar.\u00a0<\/span><b style=\"line-height:1.5em;\">MBR\u00a0<\/b><span style=\"line-height:1.5em;\">kayd\u0131 i\u00e7in ise diskin ba\u015flang\u0131\u00e7 noktas\u0131na yani<\/span><b style=\"line-height:1.5em;\">\u00a0<\/b><i style=\"line-height:1.5em;\">Diskin ilk sekt\u00f6r\u00fcne<\/i><span style=\"line-height:1.5em;\">\u00a0bakar. Diskin ilk sekt\u00f6r\u00fc demek Sektor : 1 &#8211; Blok : 0 &#8211; Cylindr : 0 &#8211; Cluster : 0<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align:center;\"><span style=\"line-height:1.5em;\">\u00a0<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-659 aligncenter\" alt=\"\" src=\"http:\/\/metehantoksoy.wordpress.com\/wp-content\/uploads\/2013\/12\/pevnydisk_cluster1.jpg\" width=\"481\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/metehantoksoy.com\/wp-content\/uploads\/2013\/12\/pevnydisk_cluster1.jpg 481w, https:\/\/metehantoksoy.com\/wp-content\/uploads\/2013\/12\/pevnydisk_cluster1-300x187.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 481px) 85vw, 481px\" \/><\/span><\/p>\n<p><b>\u00a0 \u00a0 \u00a0<\/b>E\u011fer <strong>Bios<\/strong> arad\u0131\u011f\u0131 <strong>MBR<\/strong> kayd\u0131n\u0131 bulursa ve <strong>MBR<\/strong> sa\u011flam ise MBR, <strong>Bios<\/strong>&#8216;tan g\u00f6revi alarak i\u015flemciye g\u00f6nderdi\u011fi parametlerler ile i\u015fletim sistemini ba\u015flat\u0131r.\u00a0E\u011fer\u00a0<b>Bios, MBR<\/b>\u00a0kayd\u0131 bulamazsa \u00f6ny\u00fckleme \u00f6nceli\u011fi s\u0131ras\u0131na g\u00f6re bir sonraki cihaza ge\u00e7er.<\/p>\n<p><b>\u00a0 \u00a0 \u00a0<\/b>E\u011fer\u00a0<b>Bios\u00a0<\/b>\u00f6ny\u00fcklenecek bir medya veya s\u00fcr\u00fcc\u00fc bulamazsa do\u011fal olarak hata verir. Bu hata mesaj\u0131\u00a0<b>Bios&#8217;tan Bios&#8217;a<\/b>\u00a0g\u00f6re de\u011fi\u015fse de genelde\u00a0&#8220;<b>No bootable media found<\/b>&#8221; benzeri bir yaz\u0131 olur.<\/p>\n<p><b>\u00a0 \u00a0 \u00a0<\/b>MBR konusu ba\u015fta olmak \u00fczere Dosya Sistemlerine bir sonraki postta de\u011finece\u011fim. Yard\u0131mc\u0131 olmas\u0131 dile\u011fiyle&#8230;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0 \u00a0 \u00a0Donan\u0131m \u00fczerine yazaca\u011f\u0131m yaz\u0131 serinin 1. yaz\u0131s\u0131 &#8220;BIOS Nedir? Nas\u0131l Yapar?&#8221; konusuna de\u011finece\u011fiz. Bu ba\u011flamda Bios&#8217;un ne oldu\u011fundan, alt birimlerinin ne oldu\u011fundan Bios&#8217;un sistemi ba\u015flatma a\u015famas\u0131nda neleri nas\u0131l yapt\u0131\u011f\u0131ndan bahsetmeye \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131m. \u00a0 \u00a0 \u00a0Bilgisayar\u0131n en \u00f6nemli ama en sessiz par\u00e7as\u0131. Marka amblemlerinin ard\u0131na saklanm\u0131\u015f gizli kahraman. \u00a0Alt taraf\u0131 bir \u00e7ip, nas\u0131l bu kadar &hellip; <a href=\"https:\/\/metehantoksoy.com\/?p=654\" class=\"more-link\">Continue reading<span class=\"screen-reader-text\"> &#8220;Donan\u0131m &#8211; BIOS Nedir? Nas\u0131l Yapar?&#8221;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[53,54,55,56,60,61,70,71,86,95,98,129,166,167,196,204,205,207,228],"class_list":["post-654","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hardware","tag-bios","tag-bios-nedir","tag-bios-sesleri","tag-bip","tag-blok","tag-boot","tag-cluster","tag-cmos","tag-cylindr","tag-donanim","tag-eeprom","tag-i-o","tag-mbr","tag-media","tag-pil","tag-post","tag-post-message","tag-power-good-signal","tag-sektor"],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/metehantoksoy.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/654","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/metehantoksoy.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/metehantoksoy.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/metehantoksoy.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/metehantoksoy.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=654"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/metehantoksoy.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/654\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/metehantoksoy.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=654"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/metehantoksoy.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=654"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/metehantoksoy.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=654"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}